އަވަށްޓެރި ބަންގްލަދޭޝްއިން އީ-ސިނގިރޭޓާއި ހޫނުކުރާ ދުންފަތުގެ އުފެއްދުންތައް މަނާކުރުމަށް ނިންމި ނިންމުން ރަސްމީކޮށް އަނބުރާ ގެންގޮސް، އެ ތަކެތި އަލުން ހުއްދަކޮށްފިއެވެ. ބަންގްލަދޭޝްގެ މި ނިންމުމާއެކު، ރައީސް ޑރ. މުއިއްޒުގެ ސަރުކާރުން ރާއްޖޭގައި ވޭޕް މަނާކޮށް، ސިނގިރޭޓުގެ އަގު އިންތިހާއަށް ބޮޑުކުރުމުން ދިވެހި ޒުވާނުންނާއި ދުންފަތުގެ އިސްތިއުމާލުކުރާ ފަރާތްތަކަށް އޮތް ހަމައެކަނި އިޚްތިޔާރަކީ ބިޑި އޮޅުން ކަމަށް ބުނެ ގިނަ ބަޔަކު ދަނީ ފާޑުކިޔަމުންނެވެ.
ބަންގްލަދޭޝްގެ ދުވަހު ނޫސް 'ޕްރޮތޮމް އަލޯ' އިން ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، އިސްލާހުކޮށްފައިވާ ދުންފަތް ކޮންޓްރޯލް ކުރުމުގެ ގާނޫނު 2026 ވަނަ އަހަރުގެ އޭޕްރީލް 10 ގައި ވަނީ ގެޒެޓްކޮށްފައެވެ. މި ގާނޫނުގެ ދަށުން، ދުންފަތުގެ އިސްތިއުމާލުކުރާ އެތައް މިލިއަން ބަޔަކު އާދައިގެ ސިނގިރޭޓާ ދުރަށް ދިއުމަށް އެހީތެރިވެދޭނެ ރެގިއުލޭޓެޑް މާކެޓެއް ބަންގްލަދޭޝްގައި ވަނީ ހުޅުވާލާފައެވެ. މިއީ އެ ގައުމުގެ ވަގުތީ ސަރުކާރުން 2025 ވަނަ އަހަރު ވޭޕް މަނާކުރިތާ ހަތަރު މަސްވެސް ނުވަނީސް ނިންމި ނިންމުމެކެވެ.
ބަންގްލަދޭޝް ފަދަ އާބާދީ ބޮޑު ގައުމުތަކުން ސައިންޓިފިކް ހޯދުންތަކަށް ބަލައި ސިޔާސަތުތައް ލުއިކުރަމުންދާއިރު، ރައީސް މުއިއްޒުގެ ސަރުކާރުން ވަނީ 15 ނޮވެމްބަރު 2024 އިން ފެށިގެން ވޭޕް އެތެރެކުރުން މަނާކޮށްފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، ސިނގިރޭޓުން ނަގާ ޑިއުޓީ 200 އިންސައްތައަށް ބޮޑުކޮށް، ސިނގިރޭޓުގެ ފޮއްޓެއްގެ އަގު 250 ރުފިޔާއަށް ވަނީ އުފުލާފައެވެ. މި ހަރުކަށި ފިޔަވަޅުތަކުގެ ސަބަބުން އާންމު ރައްޔިތުންނަށް އިގްތިސާދީ ގޮތުން ބޮޑެތި ތަކްލީފުތަކެއް ކުރިމަތިވެ، ރައްކާތެރި ނޫން ގޮތްގޮތަށް ދުންފަތް ބޭނުންކުރުން އިތުރުވެދާނެ ކަމުގެ ބިރު ވަނީ ހީވެފައެވެ.
ސަރުކާރުން މި ފިޔަވަޅުތައް އެޅީ މޯލްޑިވްސް އެންސީޑީ އެލަޔަންސް އާއި ޑޮކްޓަރުންގެ ޖަމިއްޔާގެ ލަފާގެ މަތިން ކަމަށް ބުނި ނަމަވެސް، މިއީ ހަގީގަތުގައި ޒުވާނުންނަށް އޮތް ފުރުސަތުތައް ހަނިކުރުން ކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު ދެކެއެވެ. 1 ޖެނުއަރީ 2007 ގެ ފަހުން އުފަންވާ ކުދިންނަށް ދުންފަތް މަނާކުރާ 'ޖެނެރޭޝަން ބޭން' ތަންފީޒުކުރި ދުނިޔޭގެ ފުރަތަމަ ގައުމަށް ރާއްޖެ ވެފައިވާއިރު، މިއީ ފަތުރުވެރިކަމަށްވެސް އޮތް ނުރައްކަލެއް ކަމަށް ފާޑުކިޔާ ފަރާތްތަކުން ބުނެއެވެ.0
ބަންގްލަދޭޝްއިން ވޭޕް އަލުން ހުއްދަކުރީ 'ގެއްލުން ކުޑަކުރުމުގެ' (Harm Reduction) ސިޔާސަތުގެ ދަށުންނެވެ. އެމެރިކާގެ ކޮންސިއުމަރ ޗޮއިސް ސެންޓަރުގެ ދިރާސާއަކާ ހަވާލާދީ ބުނެފައިވަނީ، ރެގިއުލޭޓެޑް ވޭޕް މާކެޓެއް އޮތުމުން ބަންގްލަދޭޝްގެ 6.2 މިލިއަން މީހުންނަށް އާދައިގެ ސިނގިރޭޓް ބުއިން ހުއްޓާލުމަށް މަގުފަހިވާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ރާއްޖޭގެ ސަރުކާރުން މިފަދަ ސައިންޓިފިކް ބަހުސްތަކަށް ފުރުސަތު ނުދީ، ކުއްލި ގޮތަކަށް މަނާކުރުމުގެ ސިޔާސަތެއް ގެންގުޅުމަކީ ޒަމާނާ ނުބައްދަލު ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ވަނީ ސިފަކޮށްފައެވެ.
ދުނިޔޭގެ ސިއްހަތު ޖަމިއްޔާ (WHO) އިން ވޭޕްގެ ނުރައްކަލާ މެދު އިންޒާރު ދިން ނަމަވެސް، ގައުމުތަކުން ދަނީ އެކަން މަނާކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ހަރުދަނާ ގަވާއިދުތަކެއްގެ ދަށުން ކޮންޓްރޯލް ކުރަމުންނެވެ. ރާއްޖޭގައި މިހާރު އޮތް ހަރުކަށި އުސޫލުތަކުގެ ސަބަބުން، ދުންފަތުގެ އިސްތިއުމާލުކުރާ މީހުންނަށް ރައްކާތެރި ބަދަލެއް ނެތި، އެންމެ ފަހުން 'ބިޑި އޮޅުމުގެ' ބޯދާ ސަގާފަތަށް ރުޖޫއަވާން ޖެހިފައިވާ ކަމީ މިއަދުގެ ހަގީގަތެވެ.
